ThangDay.comThang Dây
Cách dùng và tập dùng an toàn

Những sai lầm khi dùng thang dây thoát hiểm mà nhiều gia đình mắc từ lúc mua về

Cất thang trong tủ khoá, chỉ một người biết móc, xuống thang khi cầu thang còn đi được, tập trèo ở tầng cao: những sai lầm phổ biến và cách sửa cho từng cái.

Vietnamese couple pulling a dusty escape ladder box out from under a bed in a small bedroom, seen from behind, late afternoon light through a window, low angle

Những sai lầm phổ biến nhất với thang dây thoát hiểm không xảy ra lúc xuống thang mà từ trước đó: cất thang ở chỗ khó lấy, chỉ một người trong nhà biết móc, chưa từng thả thang ra thử, nghĩ có thang thì không cần lo lối thoát khác, và vội dùng thang khi cầu thang vẫn còn đi được. Lúc xuống, lỗi hay gặp nhất là buông bậu khi chân chưa đứng chắc và mang đồ trên tay.

Phần lớn các lỗi này sửa được trong một buổi tối, không tốn tiền. Bài này xếp chúng theo ba giai đoạn: lúc mua về và cất, lúc quyết định dùng, và lúc đang dùng, kèm cách sửa cho từng cái. Điều không đổi: thang dây là phương án cuối, cầu thang thoát hiểm là lối đầu tiên, và việc đầu tiên khi có cháy là gọi 114.

Sai lầm khi mua về và cất thang

Để nguyên trong hộp, cất trên nóc tủ hay trong kho. Thang chỉ có ích nếu lấy được trong vài giây, trong bóng tối, ở đúng phòng có cửa sổ sẽ dùng. Chỗ đúng là sát cửa sổ đó, ngang tầm tay, không bị đồ khác đè.

Cất trong tủ có khoá. Lý do thường là sợ trẻ nghịch. Nhưng lúc cần, không ai nhớ chìa khoá ở đâu. Nếu lo trẻ nghịch, dặn trẻ và để hộp ở chỗ cao vừa tầm tay người lớn, không khoá.

Một thang cho cả nhà, để ở phòng khách. Nếu cháy ở tầng trệt, người ở tầng trên không xuống phòng khách được. Thang phải ở tầng có người ngủ, gần phòng ngủ.

Không đọc tờ hướng dẫn. Nhiều nhà vứt tờ hướng dẫn cùng vỏ hộp ngoài. Đó là nơi duy nhất ghi cách móc đúng, chiều dài, tải trọng, cách gấp. Cất nó cạnh hộp thang hoặc chụp ảnh lưu lại.

Để đồ đạc chắn trước cửa sổ. Tủ, giường kê sát cửa sổ hay chậu cây trên bậu làm mất cả phút để dọn trước khi thả được thang. Giữ khoảng trước cửa sổ lối thoát luôn trống.

Sai lầm về người biết dùng

Chỉ người mua biết móc. Người đó có thể đi vắng, ngủ ở phòng khác, hoặc đang lo cho trẻ. Mỗi người lớn trong nhà nên tự tay mở hộp, móc và thả thang ít nhất một lần.

Coi trẻ lớn là chưa đủ tuổi để biết. Trẻ lớn có thể không tự xuống, nhưng biết thang ở đâu, biết gọi 114, biết đánh thức người lớn là những việc có ích thật.

Quên người mới. Người giúp việc, người thân lên ở chơi, người thuê phòng mới thường không được ai giới thiệu thang. Dành vài phút chỉ chỗ để và cách mở khi có người mới.

Nghĩ rằng lúc thật sẽ tự biết. Trong căng thẳng, người ta làm theo những gì đã làm trước đó bằng tay, không phải những gì đã đọc. Ai chưa từng cầm thang sẽ mất nhiều thời gian nhất ở bước tìm đầu móc.

Không ai biết phải gọi 114 nói gì. Mọi người lo thang mà không ai gọi, hoặc gọi mà không nói được địa chỉ rõ ràng. Phân sẵn người gọi và tập nói địa chỉ, tầng, số người.

Sai lầm khi quyết định có dùng thang hay không

Những sai lầm này nguy hiểm vì chúng đẩy người ta lên thang khi không cần hoặc không nên.

Sai lầmVì sao saiNghĩ thế nào cho đúng
Nghe báo cháy là chạy ngay ra cửa sổCầu thang có thể vẫn đi được, nhanh và an toàn hơnKiểm cửa phòng và cầu thang trước, gọi 114
Có thang thì xuống bằng đượcCó lúc thang không đủ dài, phía dưới có lửa, người không bám đượcThang là một lựa chọn; ở lại phòng kín cửa chờ cứu cũng là một lựa chọn
Ở chung cư cao tầng cũng mua thang dây để dùngThang dây thường không phù hợp tầng caoHỏi ban quản lý, cảnh sát PCCC về phương án ở lại căn hộ, chặn khói
Dùng thang máy để xuống nhanhThang máy có thể dừng giữa chừng, mở ra đúng tầng có khóiKhông dùng thang máy khi có cháy
Quay lại lấy đồ sau khi đã raTình hình trong nhà có thể xấu đi rất nhanhKhông quay lại; báo lực lượng cứu hoả nếu còn người bên trong

Quyết định đúng phần lớn đến từ việc đã bàn trước. Khi đã thống nhất từ lúc bình tĩnh rằng thang chỉ dùng khi cầu thang bị chặn, người ta ít khi vội ra cửa sổ.

Sai lầm lúc đang dùng thang

Những lỗi dưới đây thấy rõ nhất trong các buổi tập ở độ cao thấp. Mỗi lỗi sửa được bằng vài lượt tập có người nhắc.

  • Móc thang vào khung nhôm, tay vịn gỗ mỏng thay vì bậu tường, lan can bê tông hay điểm neo đã chuẩn bị.
  • Bỏ qua bước kéo thử móc vì vội, để rồi người đầu tiên mới phát hiện móc lệch.
  • Không nhìn xuống kiểm thang sau khi thả, nên không biết thang có vướng mái hiên, có chạm gần đất không.
  • Buông bậu cửa khi chân chưa đứng chắc trên bậc đầu tiên.
  • Mang điện thoại, túi xách trên tay, chỉ còn một tay bám.
  • Hai người cùng trên thang khi nhà sản xuất không cho phép.
  • Nhảy ở mấy bậc cuối thay vì xuống hết rồi đặt chân xuống đất.
  • Đứng ngay dưới chân thang sau khi xuống để chờ người sau.

Phần lớn lỗi lúc đang dùng đều có cùng gốc: vội. Một nhịp chậm và đủ các bước gần như luôn nhanh hơn một nhịp vội phải làm lại.

Sai lầm khi tập

Tập trèo ở đúng cửa sổ tầng cao. Đây là sai lầm nguy hiểm nhất. Ở cửa sổ thật trên cao chỉ tập mở hộp, móc và thả thang. Tập trèo làm ở độ cao thấp, có người giữ thang, theo hướng dẫn của nhà sản xuất.

Không bao giờ thả thang ra thử. Thang nằm trong hộp nhiều năm, không ai biết nó có vướng cục nóng điều hoà, có đủ dài, có xoắn không. Thả thử trong buổi tập, có người dưới đất quan sát, là cách duy nhất để biết.

Tập một lần rồi thôi. Người mới vào ở, trẻ lớn lên, nhà sửa cửa sổ đều làm kế hoạch cũ lệch đi. Tập lại khi nhà có thay đổi.

Ép người sợ độ cao phải trèo. Ép làm người đó sợ hơn và có thể gây chấn thương. Cho họ tập lắp thang, bàn phương án ở lại phòng an toàn, và để họ tự chọn khi nào thử ở độ cao thấp.

Sai lầm sau khi đã xuống được

Xuống tới đất chưa phải là xong. Một vài sai lầm ở bước cuối này làm hỏng cả những gì đã làm đúng trước đó.

  • Không đếm người. Mọi người tản ra mỗi người một hướng, không ai biết còn ai trong nhà. Thống nhất trước một chỗ tập trung cụ thể và đếm đủ người ở đó.
  • Không báo cho lực lượng cứu hoả. Khi đội cứu tới, người lớn cần báo ngay ai đã ra, ai còn ở trong, ở phòng nào, tầng nào.
  • Quay vào lấy đồ hoặc tìm thú cưng. Tình hình trong nhà có thể xấu đi rất nhanh. Việc tìm kiếm để lực lượng cứu hoả làm.
  • Bỏ qua chuyện đi khám. Người hít khói có thể thấy ổn lúc đầu rồi khó thở sau đó. Ai ho kéo dài, khàn giọng, khó thở, bị bỏng thì đi cấp cứu, không tự chữa.
  • Để nguyên thang treo rồi quên. Sau khi mọi chuyện qua, thang đã dùng thật cần được kiểm tra kỹ theo hướng dẫn của nhà sản xuất trước khi cất lại, nhiều loại thang không nên dùng lại sau khi đã chịu tải thật.

Những điều này nên có trong buổi bàn kế hoạch, không phải chỉ phần thang. Người đầu tiên xuống tới đất thường là người nên lo việc đếm và báo.

Những điều không phải là sai lầm dù hay bị lo

Có vài điều người ta hay lo nhưng thật ra không đáng lo. Thang lắc và xoay khi có người trên đó là bình thường, không có nghĩa là thang hỏng. Mất vài giây dừng giữa thang để chờ thang yên không làm mọi thứ tệ đi. Chọn ở lại phòng chờ cứu thay vì xuống thang không phải là hèn nhát, khi điều kiện không cho phép xuống.

Cũng không phải sai khi một nhà quyết định không mua thang dây. Nhà một tầng, nhà có hai lối ra độc lập, căn hộ ở tầng rất cao thường không cần, hoặc thang dây không phải thiết bị phù hợp. Điều quan trọng là nhà mình có một kế hoạch rõ ràng cho trường hợp cầu thang bị chặn, chứ không phải nhất thiết phải có thang.

Ví dụ giả định: nhà chị Vân ở Cần Thơ có hai tầng, phòng ngủ tầng trên mở ra sân thượng thấp nối sang mái nhà bên, đã thoả thuận với hàng xóm làm lối thoát phụ. Sau khi hỏi ý kiến cảnh sát PCCC địa phương, nhà chị tập đi lối đó thay vì mua thang. Đó là một quyết định hợp lý, không phải thiếu sót.

Sửa một lần, trong một buổi tối

Gần hết các sai lầm ở trên sửa được trong một buổi tối: dời hộp thang về đúng chỗ, tháo khoá tủ, đọc lại hướng dẫn, cho từng người lớn mở hộp và thả thang, ghi lại phát hiện cần thợ sửa. Không cần mua thêm gì để bắt đầu.

Những sai lầm cần thời gian hơn là chuyện cửa sổ có song sắt, cửa lùa hẹp, cục nóng điều hoà nằm ngay dưới bậu. Ghi thành danh sách, nhờ thợ làm từng việc, nhà thuê thì báo chủ nhà. Lịch kiểm tình trạng thang định kỳ là chuyện riêng; ở đây chỉ cần chắc rằng thang đang ở đúng chỗ và người trong nhà biết dùng.

Câu cả nhà nên hỏi nhau cuối buổi: trong danh sách sai lầm này, nhà mình còn mắc cái nào? Trả lời thật lòng, rồi chọn một cái để sửa ngay tuần này.

Sửa xong cái nào thì gạch đi trên tờ ghi chép, và để tờ đó cạnh tờ hướng dẫn của nhà sản xuất. Lần tập sau, mở ra là biết nhà mình đã đi được tới đâu.

Câu hỏi thường gặp

Sai lầm phổ biến nhất với thang dây thoát hiểm là gì?

Thường là mua về để nguyên trong hộp, cất ở chỗ khó lấy và chỉ một người biết móc. Lúc cần, thời gian mất nhiều nhất là tìm hộp và đọc hướng dẫn. Để thang cạnh cửa sổ sẽ dùng và cho mỗi người lớn tự tập mở.

Có thang dây rồi thì có cần lo lối thoát khác không?

Có. Cầu thang thoát hiểm luôn là lối đầu tiên. Thang dây chỉ là phương án cuối khi cầu thang bị chặn. Nhà vẫn cần giữ cầu thang thông thoáng, có kế hoạch gọi 114 và phương án ở lại phòng chờ cứu khi không xuống được.

Cất thang dây trong tủ khoá cho trẻ khỏi nghịch có được không?

Không nên. Lúc cần, không ai nhớ chìa khoá ở đâu. Để hộp ở chỗ cao vừa tầm tay người lớn, sát cửa sổ sẽ dùng, không khoá, và dặn trẻ đó là đồ không được nghịch.

Một thang dây có đủ cho nhà ba tầng không?

Tuỳ người ngủ ở đâu và kiểu nhà. Thang phải ở tầng có người ngủ, gần phòng ngủ; nếu người ngủ ở hai tầng khác nhau, có thể cần nhiều hơn một. Hỏi cảnh sát PCCC địa phương khi lập kế hoạch cho nhà mình.

Không mua thang dây có phải là thiếu sót không?

Không hẳn. Nhà một tầng, nhà có lối thoát phụ khác, căn hộ tầng rất cao thường không cần hoặc thang dây không phù hợp. Điều quan trọng là có kế hoạch rõ ràng khi cầu thang bị chặn, đã bàn và tập với cả nhà.

Có nên thả thang ra ngoài cửa sổ để thử không?

Nên, trong buổi tập lắp và mở, có người đứng dưới quan sát, không ai trèo ra. Đó là cách duy nhất để biết thang có vướng gì, có đủ dài, có xoắn không. Gấp lại đúng hướng dẫn sau khi thử.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138